Czy Włocławek może spać spokojnie? Minister odpowiedział na antenie Polsatu

Bezpieczeństwo włocławskiego ANWILU stało się tematem rozmowy na głównej antenie Polsatu. Pochodzący z Włocławka Piotr Witwicki zapytał ministra aktywów państwowych, czy mieszkańcy miast, w których działają wielkie zakłady przemysłowe, mogą spać spokojnie. Odpowiedź Wojciecha Balczuna nie ograniczyła się do prostego „tak”.

Włocławek pojawił się w środowym wydaniu programu „Gość Wydarzeń”. Piotr Witwicki rozmawiał z ministrem aktywów państwowych Wojciechem Balczunem o bezpieczeństwie dużych zakładów przemysłowych i infrastruktury o strategicznym znaczeniu.

Punktem wyjścia były wydarzenia w Niemczech. W pobliżu stacji elektroenergetycznej w Bergheim koło Kolonii doszło do celowo wywołanego zwarcia. Śledczy znaleźli urządzenia, które prawdopodobnie posłużyły do przerzucenia materiału przewodzącego na linie. Z sieci czasowo wyłączono pięć bloków elektrowni o łącznej mocy 4200 MW, choć nie doszło do poważnych przerw w dostawach prądu dla mieszkańców.

Niemieckie służby prowadzą postępowanie w kierunku sabotażu. Badane są różne wersje, w tym możliwość działania inspirowanego przez obce państwo oraz środowiska ekstremistyczne. Sprawcy nie zostali dotąd jednoznacznie wskazani.

Witwicki zauważył, że podobne incydenty mogą się powtarzać, po czym zapytał ministra, czy polskie obiekty są na nie przygotowane.

- Mamy serię niepokojących informacji z Niemiec, ale też serię niepokojących informacji z Polski. Nie będziemy się zakładać, że jest to ostatnia tego rodzaju prowokacja czy atak. Czy polskie obiekty są na to przygotowane? - pytał prowadzący.

Balczun odpowiedział, że państwo i największe spółki od dłuższego czasu przygotowują się na działania dywersyjne, sabotaż oraz ataki prowadzone w cyberprzestrzeni.

Wszyscy mamy świadomość, że żyjemy w bardzo rozchwianych czasach geopolitycznie. Mamy wojnę w Ukrainie, mamy zwiększającą się presję ze strony Rosji

- mówił minister.

Jak zaznaczył, pieniądze są przeznaczane nie tylko na uzbrojenie i zdolności obronne państwa, ale również na ochronę infrastruktury oraz budowę systemów antydronowych. W tym kontekście wymienił największe spółki energetyczne oraz Orlen.

Dron Sekielskiego przeleciał nad rafinerią

Po wymienieniu Orlenu rozmowa zeszła na sprawę nagłośnioną pod koniec 2025 roku przez Tomasza Sekielskiego. Dziennikarz przeprowadził prowokację, podczas której jego dron znalazł się nad terenem płockiej rafinerii. Witwicki przypomniał tę sytuację jako przykład pokazujący, że dyskusja o ochronie wielkich zakładów nie jest wyłącznie teoretyczna.

- Mam cały czas przed oczami taką prowokację Tomasza Sekielskiego, który poleciał sobie dronem nad rafinerię Orlenu. To nie było aż tak dawno temu, bo pod koniec 2025 roku. Wyglądało to wszystko bardzo groźnie. Jaką mamy dzisiaj gwarancję, że ktoś nie będzie w stanie latać dronem nad rafineriami? - zapytał dziennikarz.

Balczun zwrócił uwagę na problem obowiązujących przepisów. Jak wyjaśnił, sama obecność systemu wykrywającego drona nie rozwiązuje całej sprawy, ponieważ służby ochrony nie mogą w każdej sytuacji po prostu strącić urządzenia przelatującego nad zakładem.

Prawo jest takie, że nad takimi obiektami formalnie nie można strącać dronów, więc te regulacje muszą się zmienić. Jednocześnie spółki, w tym Orlen, pracują nad takimi systemami

- odpowiedział minister.

Balczun poinformował, że zaledwie dwa dni wcześniej rozmawiał o tej sprawie z członkiem zarządu Orlenu odpowiedzialnym za bezpieczeństwo. Nie twierdził przy tym, że system jest już kompletny i odpowiada na każde możliwe zagrożenie.

- Nie mogę powiedzieć, że tu już jest wszystko doskonale, bo wszyscy uczymy się żyć w takiej rzeczywistości, gdzie działania sabotażowe ze swojej natury próbują prześcignąć i wyprzedzić systemy - mówił Wojciech Balczun.

Witwicki zwrócił uwagę, że zagrożenia związane z dronami i sabotażem są omawiane od około dwóch lat. Gdy zauważył, że minister nadal mówi o trwających pracach, Balczun doprecyzował, że rozwiązania są już wdrażane, lecz muszą być stale rozwijane.

To jest proces. To są rozwiązania, które są w tej chwili odpowiedzią na to, co się dzieje. Każdy dzień, tydzień i miesiąc przynosi nowe technologie, wykorzystanie sztucznej inteligencji oraz działania bez czynnika ludzkiego. Na te działania ofensywne trzeba przygotowywać działania reaktywne

- wyjaśniał.

Witwicki zapytał wprost o Włocławek i ANWIL

Wtedy w rozmowie pojawił się Włocławek. Co ciekawe, pytanie zadał pochodzący z naszego miasta Piotr Witwicki.

Prowadzący najpierw wskazał Płock z ogromnym kompleksem rafineryjno-petrochemicznym Orlenu, a następnie położony około 50 kilometrów dalej Włocławek. Mówiąc o naszym mieście, użył potocznego określenia „azoty”, odnosząc się do ANWILU, czyli dawnych Zakładów Azotowych Włocławek.

- Ale jesteśmy w stanie zapewnić mieszkańców Płocka, gdzie jest ta rafineria, czy chociażby położonego 50 kilometrów dalej Włocławka, gdzie są z kolei azoty, że mogą spać spokojnie? - zapytał Piotr Witwicki.

ANWIL należy do Grupy ORLEN i jest jednym z największych przedsiębiorstw chemicznych w Polsce. Włocławska spółka produkuje nawozy azotowe, tworzywa sztuczne oraz chemikalia. Jest też jedynym krajowym producentem suspensyjnego polichlorku winylu. Na terenie zakładu działają instalacje związane z produkcją amoniaku, kwasu azotowego, nawozów i PCW.

Właśnie skala kompleksu przemysłowego oraz jego znaczenie sprawiły, że Włocławek został postawiony w jednym szeregu z Płockiem. Minister odpowiedział, że wobec zagrożeń, które udało się wcześniej rozpoznać, przygotowywane są działania zapobiegawcze.

Jesteśmy na takiej ścieżce, że wobec ryzyk, które identyfikujemy, przygotowujemy działania, które mają im zapobiegać. Natomiast jeżeli pojawią się działania, które trudno w tej chwili przewidzieć, to zawsze jest pewne ryzyko. Na tym polega wojna hybrydowa, z którą mamy obecnie do czynienia

- odpowiedział Wojciech Balczun.

Witwicki dopytał wtedy, czy w związku z rozpoznanymi zagrożeniami działania ochronne wokół rafinerii, zakładów chemicznych i innych ważnych obiektów są obecnie intensyfikowane.

- Tak, oczywiście. Spółki wydzielają swoje budżety na inwestycje w zakresie ochrony infrastruktury krytycznej. Przecież mamy też do czynienia z atakami na infrastrukturę informatyczną, z cyberatakami - zapewnił Balczun.

Nie chodzi wyłącznie o ochronę ogrodzenia

Rozmowa pokazała, że współczesna ochrona dużego zakładu nie sprowadza się już do pracowników ochrony, monitoringu i kontroli osób wchodzących na jego teren. Zagrożenie może pojawić się z powietrza, uderzyć w systemy sterujące instalacjami albo dotyczyć dostaw energii i innych elementów niezbędnych do prowadzenia produkcji.

Polska mierzyła się już z takim zdarzeniem. Pod koniec grudnia 2025 roku przeprowadzono skoordynowany cyberatak na krajowy sektor energetyczny. Objął on około 30 obiektów wykorzystujących odnawialne źródła energii, przedsiębiorstwo produkcyjne oraz elektrociepłownię dostarczającą ciepło prawie pół miliona odbiorców. Atak miał uszkodzić systemy sterowania, ale nie spowodował przerw w dostawach energii.

Balczun nie ujawnił, jakie dokładnie zabezpieczenia zastosowano w ANWILU, rafinerii w Płocku ani w pozostałych zakładach należących do spółek Skarbu Państwa. Z jego wypowiedzi wynika natomiast, że firmy otrzymują środki na ochronę obiektów, pracują nad systemami przeciwdziałającymi dronom i wzmacniają zabezpieczenia informatyczne.

Włocławek nie został więc przywołany przypadkowo. Pochodzący z miasta prowadzący odniósł ogólnopolską dyskusję o sabotażu i wojnie hybrydowej do miejsca, które dobrze zna i w którym od kilkudziesięciu lat działa jeden z największych zakładów chemicznych w kraju. Odpowiedź ministra była ostrożna: rozpoznane ryzyka mają spotykać się z reakcją, ale zabezpieczenia muszą zmieniać się równie szybko jak metody potencjalnych sprawców.