Ubezpieczenia sprzętu RTV i AGD. Naciąganie klientów?

"Za niewielką kwotę może pan ubezpieczyć sprzęt elektroniczny od przypadkowych uszkodzeń. Jeżeli coś się stanie i urządzenie nie będzie się nadawało do użytku, dostanie pan nowy sprzęt, w każdym wypadku i to przez pięć lat" - takie zapewnienia usłyszał pan Radosław od sprzedawcy w sklepie Media Expert przy ul. Komunalnej 2 we Włocławku, gdy zdecydował się na zakup drona dla syna. Brzmi zbyt pięknie? Nasz Czytelnik także miał wątpliwości.

Od wielu lat niemal wszystkie sklepy RTV/AGD proponują swoim klientom, przy zakupie różnego rodzaju sprzętów, dodatkowe ubezpieczenie. Zazwyczaj spotykamy się - tak jak pan Radosław - z propozycją przedłużenia gwarancji lub wykupienia polisy stanowiącej zabezpieczenie w razie przypadkowych uszkodzeń. Media Expert nie jest tu żadnym wyjątkiem. Ze względu na fakt, że historia opowiedziana przez pana Radosława zdarzyła się akurat w tym sklepie, może on posłużyć za przykład dla analizy warunków oferowanych ubezpieczeń.

W dniu 20 marca zdecydowałem się na zakup w sklepie Media Expert sprzętu elektronicznego (drona) za kwotę ok. 400 zł. Po podjęciu decyzji o zakupie pracownik sklepu bardzo namawiał mnie do wykupienia dodatkowego ubezpieczenia za ok. 90 zł, które - jak to określił - pozwoliłoby mi na zwrot pieniędzy za sprzęt w razie jakichkolwiek uszkodzeń zewnętrznych. Zdziwiły mnie tak korzystne warunki, ale sprzedawca mnie przekonywał, że ubezpieczenie zabezpiecza przed wszystkimi zdarzeniami, takimi jak: upadek, zalanie itp. Nie uwierzyłem, zrezygnowałem - opowiada pan Radosław.

Czy zapewnienia sprzedawców, z którymi niemal każdy z nas spotkał się przy podobnym zakupie, mają jakiekolwiek podstawy? Rzecznik prasowy Media Expert  zapewnia, że oferowane klientom ubezpieczenia sprzętu są przejrzyste i nie mogą wprowadzać w błąd. Jednocześnie wskazał na możliwe warianty ubezpieczenia, które mogły zostać zaproponowane naszemu Czytelnikowi:

Nie mamy kopii polisy, do której mógłbym się bezpośrednio odnieść, możemy zatem poruszać się w sferze przypuszczeń. Wobec przedstawionych informacji zakładam jednak, że rozmowa klienta z pracownikiem Media Expert dotyczyła różnych wariantów Przedłużonej Gwarancji jak i Przypadkowych Uszkodzeń, które decydują o kwalifikacji przez ubezpieczyciela danego rodzaju uszkodzenia. Z całą stanowczością zapewniam, że proponowane przez Media Expert warianty ubezpieczeń sprzętu są przejrzyste i odpowiadają ogólnym standardom ubezpieczeniowym, stosowanym na rynkach Unii Europejskiej. Ubezpieczenie jest dobrowolne, a do każdej polisy dołączane są Warunki Ubezpieczenia. Klient ma również prawo odstąpić od umowy w terminie 30 dni od daty jej podpisania - mówi Michał Mystkowski, rzecznik prasowy Media Expert.

Co właściwie oferują sprzedawcy?

Media Expert - a właściwie ubezpieczyciel Ergo Hestia SA, bo sklep jest tu tylko pośrednikiem - przy zakupie sprzętu elektronicznego proponuje klientom dwa warianty ubezpieczeń:

• przedłużenie gwarancji do lat 5, ale tylko w zakresie wad produkcyjnych;
• przedłużenie gwarancji na okres do 3 lat z ubezpieczeniem od przypadkowych uszkodzeń.

Oba warianty można także połączyć  (za odpowiednio wyższą opłatą) i w konsekwencji uzyskać - według zapewnień sprzedawców - gwarancję bezpieczeństwa nawet na 5 lat. Czy tak jest rzeczywiście?

Umowa drobnym druczkiem

Niewielu z nas decyduje się w sklepie na dokładne przeczytanie Ogólnych Warunków Ubezpieczenia (OWU). Siedem stron zapisanych drobnym druczkiem z całą pewnością do tego nie zachęca. Tymczasem to wyłącznie z tego dokumentu - a nie z ustnych zapewnień sprzedawcy - będą wynikać wszystkie nasze prawa w sytuacji, gdy będziemy chcieli skorzystać z polisy. Zapisy OWU w zakresie możliwych wariantów ubezpieczeń są następujące:

Pierwszy wariant ubezpieczenia ("Przedłużona gwarancja") oznacza, że ubezpieczyciel zobowiązuje się pokryć koszty naprawy sprzętu lub wypłacić odszkodowanie w wysokości kosztów wymiany sprzętu na nowy w przypadku szkody całkowitej, powstałej w związku z wystąpieniem awarii sprzętu. Jest to więc udzielenie ochrony na podobnych zasadach, na jakich udzielana jest zwykła gwarancja producenta. W tym przypadku możemy żądać od ubezpieczyciela pokrycia kosztów naprawy tylko wówczas, gdy problemy wynikają z przyczyn tkwiących w produkcie.

Drugi wariant ubezpieczenia ("Przypadkowe uszkodzenie") pozwala na pokrycie kosztów naprawy sprzętu lub wypłatę odszkodowania w wysokości kosztów wymiany sprzętu na nowy w przypadku szkody całkowitej, powstałych w związku z wystąpieniem przypadkowego uszkodzenia sprzętu lub utraty sprzętu wskutek kradzieży z włamaniem lub rabunku. Teoretycznie więc ten wariant dotyczy sytuacji, o których naszemu Czytelnikowi opowiadał sprzedawca: zalania sprzętu, upadku itp.

Trzeci wariant to połączenie dwóch powyższych ("Zakres pełny").

Nie przeczytałeś umowy? Masz problem

Brzmi korzystnie? Może się okazać, że to tylko pozory. Jak zwykle w takich sytuacjach, zapisy umowne nie do końca potwierdzają to, co obiecują sprzedawcy. Kluczem do określenia zakresu odpowiedzialności ubezpieczyciela jest bowiem definicja "przypadkowego uszkodzenia", zawarta w początkowej części OWU:

Za przypadkowe uszkodzenie uważa się uszkodzenie ubezpieczonego sprzętu wskutek nieszczęśliwego wypadku lub przepięcia prądu

Czym jest zatem "nieszczęśliwy wypadek"? Według OWU:

Nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, wskutek którego uszkodzeniu uległ ubezpieczony sprzęt, który w chwili tegoż wypadku był użytkowany w sposób zgodny z instrukcją obsługi

I dopiero w tym momencie dochodzimy do sedna: większość sytuacji, które w potocznym rozumieniu są przypadkowym uszkodzeniem sprzętu, nie będzie się kwalifikować do skorzystania z tej polisy. Upadek laptopa wskutek jego niewłaściwego zabezpieczenia nie jest nieszczęśliwym wypadkiem, lecz wynika z winy użytkownika. Podobnie np. wylanie kawy na klawiaturę (nie powinno się stawiać filiżanki koło sprzętu elektronicznego) czy zamoczenie drona w rzece (nie powinno się nim latać koło zbiorników wodnych). Po dokładnej analizie zapisów umowy okazuje się zatem, że dodatkowe ubezpieczenie działa w bardzo ograniczonym zakresie i nie przystaje do wyobrażeń klientów.

Czy warto zatem dopłacić nawet 25% wartości sprzętu i wykupić dodatkową polisę? Decyzję w tym zakresie każdy podejmuje sam. Warto jednak przed wydaniem nawet kilkuset złotych uważnie przeczytać, na co właściwie się decydujemy i nie ufać wyłącznie zapewnieniom sprzedawcy, w którego interesie jest sprzedać jak najwięcej ubezpieczeń.

Paradoksalnie, do wzmożonej uwagi zachęca nas sam ubezpieczyciel, który na wstępie OWU informuje:

"Zwracamy uwagę, że definicje używanych pojęć mogą odbiegać od typowego, powszechnego ich znaczenia jak też od definicji zawartych w ogólnie obowiązujących przepisach prawa."

Joanna Borkowska, radca prawny